Uchinchi trimestrda o‘sish davom etadi
29–30-haftalarda kichkintoy tez o‘sishda davom etadi. Bu davr uchun ko‘rsatiladigan vazn ko‘pincha 1,3–1,5 kilogramm atrofida bo‘ladi, ammo bunday raqamlar faqat taxminiy yo‘nalishdir. O‘sish sur’atini alohida bir o‘lchov bilan emas, shifokor kuzatayotgan umumiy dinamika bilan baholash muhim.
Teri ostida yog‘ qatlami asta-sekin ko‘payib, tana yumaloqroq ko‘rina boshlaydi. Mushaklar va asab tizimi yetilgani sari harakatlar aniq, ba’zan esa avvalgidan ravonroq sezilishi mumkin. Bachadondagi joy kamayib boradi, lekin kichkintoyning turtki va burilishlari davom etadi.
Miya, o‘pka va ovqat hazm qilish tizimi
Miyada yangi asab aloqalari faol shakllanadi. Kichkintoy ko‘zini ochib-yumishi, yorug‘lik va soyadagi farqni sezishi, tanish ovozlarga yoki qorinning yengil silanishiga harakat bilan javob berishi mumkin.
O‘pka yetilishda davom etadi va tug‘ilgandan keyingi mustaqil nafasga tayyorlanadi. Ovqat hazm qilish tizimi ham mashq qiladi: kichkintoy homila atrofidagi suyuqlikni yutadi, ichaklar harakatlanadi va birinchi najas — mekoniy shakllanadi. Bular bachadon ichidagi tabiiy rivojlanish jarayonlaridir.
Tashqi ko‘rinishdagi o‘zgarishlar
Tanasini qoplab turgan mayin tuklar asta-sekin kamayishi mumkin, boshidagi sochlar esa o‘sishda davom etadi. Har bir kichkintoyning tashqi ko‘rinishi va yetilish sur’ati individual bo‘lgani uchun, taqvimdagi tasvirlarni qat’iy me’yor sifatida qabul qilish shart emas.
Bu haftalarda muddatidan oldin tug‘ilgan chaqaloqqa maxsus neonatal yordam kerak bo‘ladi. Zamonaviy tibbiy yordam imkoniyatlari ko‘p bo‘lsa-da, erta tug‘ruq alomatlari paydo bo‘lsa, vaqtni yo‘qotmasdan tibbiy yordamga murojaat qilish zarur.
Bo‘lajak ona nimalarni sezishi mumkin?
Bachadon kattalashgani sari qovuq, oshqozon va ichaklarga bosim kuchayishi mumkin. Shu sababli tez-tez siyish, jig‘ildon qaynashi, ovqatdan keyin og‘irlik yoki qorin dam bo‘lishi kuzatiladi. Oz-ozdan ovqatlanish, ovqatdan keyin darhol yotmaslik va kun davomida qulay holatni tez-tez almashtirish yengillik berishi mumkin.
Qorin og‘irlashgani sayin tezroq charchash, belda noqulaylik yoki kechga borib oyoqlarda yengil shish paydo bo‘lishi mumkin. Oyoqlarni qulay balandlikka qo‘yib dam olish, uzoq vaqt bir holatda qolmaslik va shifokor ruxsat bergan yengil harakat kundalik qulaylikni oshiradi.
- Kichik porsiyalarda va shoshilmasdan ovqatlaning
- Kun davomida yetarli suyuqlik iching
- Qulay oyoq kiyim tanlab, qisqa harakat tanaffuslari qiling
- Shish, og‘riq va kichkintoy harakatlaridagi o‘zgarishlarni kuzating
Mashq qisqarishlari va og‘iz suti
Ayrim ayollarda bachadon vaqti-vaqti bilan qisqa muddat taranglashib, keyin bo‘shashadi. Mashq qisqarishlari odatda tartibsiz bo‘ladi va kuchayib bormaydi. Dam olish, holatni o‘zgartirish yoki suv ichishdan keyin ular kamayishi mumkin.
Ko‘krakdan oz miqdorda oqish yoki sarg‘ish og‘iz suti ajralishi ham mumkin; boshqa ayollarda esa u faqat tug‘ruqdan keyin paydo bo‘ladi. Har ikki holat ham uchrashi mumkin. Uni siqib chiqarish yoki ko‘krakni maxsus usulda tayyorlash shart emas — yumshoq parvarish va qulay ichki kiyim yetarli.
Qachon darhol yordam olish kerak?
Har bir homiladorlik individual kechadi. Odatdagidan kuchli yoki bir tomondagi shish, kuchli bosh og‘rig‘i, ko‘rishning xiralashishi, qon ketishi, suvga o‘xshash ajralma, muntazam kuchayuvchi qisqarishlar yoki kichkintoy harakatlarining sezilarli kamayishi e’tiborsiz qoldirilmasligi kerak.
